VẬN DỤNG QUAN ĐIỂM CỦA ĐẢNG VỀ VAI TRÒ CỦA KINH TẾ TƯ NHÂN TRONG GIẢNG DẠY HỌC PHẦN KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC - LÊ NIN

VẬN DỤNG QUAN ĐIỂM CỦA ĐẢNG VỀ VAI TRÒ CỦA KINH TẾ TƯ NHÂN TRONG GIẢNG DẠY HỌC PHẦN  KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC - LÊ NIN

                                                                                  ThS. Nguyễn Thị Hồng Ninh

          Trong bối cảnh đất nước đang đẩy mạnh phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, nhận thức về vị trí, vai trò của các thành phần kinh tế tiếp tục được Đảng ta bổ sung, phát triển phù hợp với yêu cầu thực tiễn. Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị đã khẳng định mạnh mẽ vai trò của kinh tế tư nhân như một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia. Đây không chỉ là định hướng chiến lược trong phát triển kinh tế mà còn là cơ sở lý luận và thực tiễn quan trọng để đổi mới nội dung, phương pháp giảng dạy học phần Kinh tế chính trị Mác - Lênin, góp phần giúp sinh viên nhận thức đầy đủ hơn về thực tiễn phát triển kinh tế ở Việt Nam hiện nay.

Trong quan điểm chỉ đạo và mục tiêu phát triển, Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị nêu rõ “kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia”. Giảng viên cần vận dụng quan điểm này trong chuyên đề: “Hàng hóa - tiền tệ”, khi giảng dạy nội dung kiến thức về ra đời của sản xuất hàng hóa. Hai điều kiện cho sự ra đời và tồn tại của sản xuất hàng hóa: một là phân công lao động xã hội và hai là: sự tách biệt về mặt kinh tế giữa những người sản xuất hàng hóa.

Với điều kiện thứ nhất: phát triển kinh tế tư nhân thúc đẩy phân công lao động ngày càng sâu sắc. Các doanh nghiệp tư nhân sản xuất kinh doanh với những ngành nghề phong phú đa dạng, tạo ra sự phân công lao động sâu sắc, cho ra nhiều mặt hàng, đáp ứng nhu cầu ngày càng phong phú của đời sống xã hội, tạo nên sự phát triển sôi động của thị trường. Mặt khác, trao đổi mua bán phát triển càng tạo nên động lực to lớn cho sản xuất hàng hóa phát triển.

Với điều kiện thứ hai: phát triển kinh tế tư nhân tạo ra nhiều chủ thể tham gia gia vào sản xuất. Kinh tế tư nhân tồn tại sẽ có các chủ sở hữu độc lập (doanh nghiệp tư nhân, hộ kinh doanh, công ty cổ phần không có vốn nhà nước chi phối). Mỗi doanh nghiệp tư nhân có lợi ích riêng, sở hữu riêng, sản phẩm của mỗi doanh nghiệp tư nhân tách biệt nhau mới đối diện với nhau như là những hàng hóa. Chính vì vậy,về mặt lý luận giảng viên cần khẳng định: phát triển kinh tế tư nhân chính không những tạo điều kiện cho sự ra đời và tồn tại của sản xuất hàng hóa mà còn là động lực cho sản xuất hàng hóa ngày càng phát triển. Kinh tế tư nhân là biểu hiện sống động của sản xuất hàng hóa trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay.

Quan điểm đó của Đảng cũng cần được vận dụng khi giảng dạy chuyên đề: “Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và các quan hệ lợi ích kinh tế ở Việt Nam”. Cụ thể: khi phân tích các đặc trưng của nền kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa, một mặt khi khẳng định vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước, mặt khác, giảng viên cũng khẳng định vai trò của kinh tế tư nhân: “là lực lượng tiên phong thúc đẩy tăng trưởng, tạo việc làm, nâng cao năng suất lao động, năng lực cạnh tranh quốc gia, công nghiệp hoá, hiện đại hoá, tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng xanh, tuần hoàn, bền vững; cùng với kinh tế nhà nước, kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân giữ vai trò nòng cốt để xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường gắn với hội nhập quốc tế sâu rộng, thực chất, hiệu quả, đưa đất nước thoát khỏi nguy cơ tụt hậu, vươn lên phát triển thịnh vượng”

Giảng viên cũng có thể vận dụng quan điểm này khi giảng dạy chuyên đề: “Công nghiệp hóa hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế ở Việt Nam”. Kinh tế tư nhân “là một trong những lực lượng nòng cốt” góp phần đẩy mạnh sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và hội nhập quốc tế; xây dựng và phát triển nền kinh tế độc lập, tự chủ, bảo đảm quốc phòng, an ninh. Giảng viên nêu rõ vai trò của  kinh tế tư nhân là: kinh tế tư nhân đóng góp >50% GDP, tạo việc làm chủ yếu, góp phần công nghiệp hóa, hiện đại hóa và nâng cao đời sống nhân dân. Giảng viên có thể nêu tình huống: Nếu không có kinh tế tư nhân, liệu Việt Nam có đủ nội lực để công nghiệp hóa nhanh không? để sinh viên thảo luận và tự rút ra kết luận về vai trò của kinh tế tư nhân.

Như vậy, kinh tế tư nhân không đối lập với đặc trưng xã hội chủ nghĩa của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa của chúng ta hiện nay. Giảng viên cần phê phán và xoá bỏ triệt để những nhận thức, tư tưởng, quan niệm, thái độ định kiến tiêu cực về kinh tế tư nhân; trên cơ sở đó đánh giá đúng vai trò quan trọng của kinh tế tư nhân đối với phát triển đất nước trong huy động các nguồn lực, giải quyết việc làm…tạo nhiều sản phẩm đáp ứng nhu cầu của đời sống và sản xuất. Phát triển kinh tế tư nhân chính là tạo ra động lực phát triển chung hướng tới mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”.